Hoe ontwerp je een plek waar mensen zich écht thuis kunnen voelen? Voor architect Dennis van bureau070 begint dat niet bij een mooie gevel of een bijzondere vorm. Het begint met luisteren: naar de wensen van Zorggroep De Laren, naar de omgeving én naar de toekomstige bewoners.
Samen met zijn collega’s van 070 Architecten werkte hij aan het ontwerp van Villa De Weverij in Waalre. Een villa die straks een vertrouwde woonomgeving biedt. Een plek waar bewoners zich veilig en thuis kunnen voelen én waar alles klopt. Van de eerste indruk bij aankomst tot de looplijnen in het gebouw. “Als architect hoop je vooral dat een gebouw goed werkt.”
Een gebouw met twee gezichten
Villa De Weverij krijgt volgens Dennis geen standaard uitstraling “Het is een bijzonder gebouw met twee gezichten. Aan de ene kant zie je een meer historiserende architectuur met een markante kap. Aan de andere kant heeft het juist een industriële uitstraling. Dat maakt het gebouw uniek.”
Toch zag het ontwerp er in eerste instantie heel anders uit. “Het oorspronkelijke idee leek meer op Villa De Kleine Heide. Dat had hier ook prima kunnen staan. Maar de gemeente had een andere visie op deze locatie. En dan ga je met elkaar om tafel om te kijken hoe je toch een gebouw kunt maken waar iedereen achter staat.” Wat volgde was een intensief traject waarin verschillende ideeën, wensen en inzichten samenkwamen. “Ik denk dat we ruim een jaar bezig zijn geweest om samen met de gemeente tot een ontwerp te komen waar iedereen zich in kon vinden.”
Terugkijkend is Dennis vooral blij dat alle betrokken partijen zijn blijven zoeken naar een gezamenlijke oplossing. Na alle tijd en aandacht die in het ontwerp waren gestoken, zou het ontzettend zonde zijn geweest als het project uiteindelijk niet door had kunnen gaan. “Je doet zo’n project niet alleen. Uiteindelijk wil je dat de opdrachtgever, de ontwikkelaar, de gemeente én wij als ontwerpers tevreden zijn. Dat is gelukt. Daar ben ik trots op.”
Een herkenbaar thuis
Voor Dennis draait goede zorgarchitectuur niet om modern of opvallend ontwerpen. Juist herkenbaarheid speelt een belangrijke rol. “Veel ouderen voelen zich prettig in architectuur die vertrouwd aanvoelt. Een beetje de stijl van begin twintigste eeuw of de jaren dertig. Dat herkennen mensen. Dat geeft een gevoel van thuis.”
Ook de uitstraling draagt volgens hem bij aan hoe bewoners hun nieuwe woonomgeving ervaren. Een zorgvilla mag comfortabel, verzorgd en uitnodigend zijn. Het is tenslotte de plek waar bewoners iedere dag wonen en leven. “Je wilt niet dat het voelt als een instelling. Bewoners hebben een eigen appartement, een balkon of een terras. Het mag best een beetje allure hebben. Mooie materialen, een verzorgde uitstraling en een gebouw waar je trots op bent.”
Een gebouw moet vooral goed werken
Hoewel architectuur vaak draait om wat je ziet, gaat het Dennis minstens zo veel om wat je niet ziet. “Als architect hoop je vooral dat een gebouw goed werkt. Daglicht is belangrijk. Uitzicht naar buiten. Een serre waar mensen graag zitten. Maar ook de vide, waardoor bewoners en medewerkers contact houden met de verdieping erboven en eronder. Je wilt overzicht creëren.”
Ook voor medewerkers zijn die keuzes belangrijk. “Korte looplijnen, een logische plek voor de keuken, overzicht vanuit het kantoor. Dat lijkt misschien vanzelfsprekend, maar daar wordt vooraf heel goed over nagedacht.” De kracht van een goed ontwerp zit dan ook niet alleen in wat je ziet, maar juist in hoe vanzelfsprekend alles voelt. “Alles moet logisch voelen.”
Iedere villa leert ons iets nieuws
Villa De Weverij is niet de eerste zorgvilla die Dennis voor Zorggroep De Laren ontwerpt. Eerder werkte hij al aan Villa Duinstaete en Villa De Kleine Heide. Juist doordat iedere villa nieuwe inzichten oplevert, blijft ieder volgend ontwerp zich ontwikkelen. “Je leert van elke villa. Dingen waarvan je denkt dat ze goed werken, blijken in de praktijk soms anders uit te pakken. Dat neem je weer mee naar een volgend ontwerp. Zo blijf je je ontwerpen verder verfijnen.”
Een gerust gevoel
Wanneer Dennis zich voorstelt dat de eerste bewoners straks hun intrek nemen in Villa De Weverij, denkt hij ook aan hun kinderen. “Voor een zoon of dochter is het ontzettend moeilijk om een ouder naar een zorgvilla te brengen. Dan hoop je dat zij binnenkomen en meteen voelen: hier is het goed. Dat hun moeder of vader hier goede zorg krijgt en zich veilig voelt.” Voor de bewoners zelf wenst hij vooral rust. “Dat ze zich thuis voelen. Dat ze hun eigen spullen kunnen neerzetten. Dat ze zich veilig en geborgen voelen.”
Samen bouwen aan hetzelfde doel
Terugkijkend springt voor Dennis vooral de samenwerking tijdens het project eruit. Volgens hem is dat dé basis geweest voor het eindresultaat.”Ik vind het belangrijk dat je met respect met elkaar samenwerkt. Uiteindelijk doe je dit niet alleen. Met name de samenwerking met Roy, Arlo en alle andere betrokkenen heb ik als heel prettig ervaren.” Mooi vindt hij het om te zien dat het ontwerp inmiddels steeds meer werkelijkheid wordt. “Daar ben ik misschien nog wel het meest trots op. Na een intensief voortraject staat er een ontwerp waar iedereen achter staat. En dat wordt nu ook echt gebouwd.”
Toch is zijn werk pas écht geslaagd wanneer blijkt dat alle keuzes op papier ook in de praktijk werken. Dat er een villa staat die iedere dag doet waarvoor ze is ontworpen, waar alles logisch in elkaar grijpt en vanzelfsprekend voelt. “Als ik over een paar jaar binnenloop en zie dat de looplijnen logisch zijn, het daglicht doet wat we hadden gehoopt, bewoners zich prettig voelen en medewerkers fijn kunnen werken… dan weet ik dat het gelukt is.”
